Reklama

2009-12-02 14:33:34

Szlak Zbójników Karpackich

Gdzie szukać tajemniczych miejsc związanych ze zbójnikami, kim byli zbójniccy hersztowie i co jadali podczas uczt na górskich polanach – na to wszystko można znaleźć odpowiedź w internetowym „Szlaku zbójników karpackich”.

Zbójnictwo, które wywarło ogromny wpływ na kulturę ludową Karpat, do dziś kojarzy się z wolnością i honorem, a legendy o tematyce zbójnickiej są chętnie słuchane. Temat zbójników nadal fascynuje etnografów, historyków, folklorystów i znawców literatury. Najpopularniejszym zbójnikiem, którego może wymienić niemal każde dziecko, był Janosik. Niektórzy znają jeszcze Ondraszka, beskidnika z Beskidu Morawsko-Śląskiego i Aleksego Dobosza, Harnasia z Czarnohory. Ale swojego zbójnickiego bohatera ma każdy region Karpat. Lud darzył ich sympatią, najczęściej przypisywał szlachetne cechy. Zbójnicy do dzisiaj są bohaterami góralskich pieśni, opowieści, obrazków na szkle. Wiele miejsc w Karpatach nazywanych jest na cześć znanych zbójników.

Leszek Młodzianowski, przewodnik beskidzki i miłośnik Karpat z Żywca, jest pomysłodawcą utworzenia internetowego „Szlaku zbójników karpackich” (www.zbojnickiszlak.pl), który jest portalem wiedzy o zbójnictwie. Szlak wiedzie od Beskidu Żywieckiego przez cały łuk karpacki i szeroko pojęte Podkarpacie, a także przez teren pięciu krajów - Polskę, Czechy, Słowację, Ukrainę i Rumunię. - Szlak zbójników karpackich ma na celu rozwój turystyki i krajoznawstwa oraz rozpowszechnienie wiedzy na temat folkloru, regionalizmu, historii, zwyczajów i obyczajów górali – twierdzi pomysłodawca i twórca szlaku w jednej osobie. – Chciałbym, aby ten szlak – na wzór szlaków architektury drewnianej lub oscypkowego – został oznakowany. Takie rozmowy trwają już z samorządami Beskidu Śląskiego i Żywiecczyzny, ale największe nagromadzenie miejsc związanych ze zbójnictwem jest w Małopolsce. Chętnie udostępnię logo i nazwę szlaku, które są potrzebne do oznakowania – przekonuje.

Szlak zbójnicki powstawał przez prawie 3 lata. - Przy jego tworzeniu przeglądnąłem tysiące starych książek, map, przewodników, archiwaliów, kronik miejskich. Wiele godzić spędziłem w bibliotekach, archiwach państwowych – wymienia Leszek Młodzianowski. Prawie cały miesiąc zajęłoby czytanie zawartości portalu, a jego przejście – prawie 2 lata, ponieważ liczy ok. 4 tysięcy kilometrów.


W portalu – poza podziałem na kraje i poszczególne pasma górskie - zostały wydzielone trzy zasadnicze części. W pierwszej można znaleźć m.in. informacje o ponad 50 hersztach zbójnickich. Zamieszczono też ok. 300 zbójnickich legend. W drugim dziale znajdują się ciekawostki o zbójnikach, a wśród nich o strojach, jakie nosili, zbójnickim jadle i miejscach, gdzie przechowywali skarby. Każdy z nich miał przy sobie broń, z którą nigdy się nie rozstawał, nawet podczas snu. „Udając się na spoczynek kładł strzelbę pod siebie. Zaskoczony we śnie przez harników, uciekał nieraz w koszuli tylko, ale pistolety i flintę miał zawsze przy sobie. Nie strzegł tak pilnie zrabowanych skarbów, jak broni, symbolu siły, znaczenia społecznego, równości ze szlachtą, która żyjącym w poddaństwie góralom, zabraniała chodzić w pewnych wypadkach nawet z siekierami, a broń palną konfiskowała w obawie, iż może się ona przeciwko niej obrócić. Rozstanie się z bronią nie było u zbójnika nigdy dobrowolne. Dlatego oznaczało ono koniec „zbójowania” i było zapowiedzią bliskiej śmierci” – czytamy w portalu.

Ostatnia część zawiera szczegółowy opis ponad 600 miejsc związanych ze zbójnikami i ich działalnością. Na zbójnickim szlaku znalazły się również Tatry, Podhale, Orawa, Ziemia Babiogórska, Gorce, Spisz i Pieniny.

W środku Lipnicy Wielkiej stoi murowany kościół. Pochodzi z 1769 roku i stanął na miejscu drewnianego, który został przeniesiony do Chyżego. „Ten orawski kościół jest bardzo znaną zbójnicką fundacją. Tak odwdzięczył się Harnaś zbójnicki Białoń z Lipnicy za udzielenie ostatniego namaszczenia chorej frajerce przez tutejszego księdza. Dziewczyna wyzdrowiała, zbójnik sypnął złotem na budowę nowej świątyni, a w ołtarzu jako wotum zawiesił swój bunkoś, czyli maczugę” – czytamy na portalu. I dalej: „Białonia z Lipnicy Wielkiej na „zbójnickie chodniki” sprowadziła sprzeczka z hajdukiem, któremu odpowiedział pięścią. Do tego zdarzenia doszło najpewniej w czasie odrabiania pańszczyzny, która wówczas obowiązywała na Orawie. Od tego czasu zamieszkał na Babiej Górze, skąd napadał na okoliczne wsie. Potrafił podobno przez jedną noc pobiegnąć z Orawy do Krakowa i obrabować kilka zamożnych domów. Rano wracał z powrotem na Orawę”.

„Szlak zbójników karpackich to swoisty przewodnik, który - jak ma nadzieję Leszek Młodzianowski – prawdopodobnie zostanie wydany drukiem, ponieważ patronat nad tym przedsięwzięciem sprawuje wydawnictwo „Bezdroża”.

Jolanta Flach
Reklama
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
kum 2009-12-02 16:51:00
autorzy tego przedsięwzięcia sami nazywają go na swojej stronie \"sieciowym produktem turystycznym\", więc niech jeszcze opatentują go jako znak towarowy,to do \"scypków\" dołączą \"bójnicy\". gdzież ten prężny ZP, że nie reaguje, to jest pole do popisu a nie klepanie zdrowasiek.
  • PRACA| PRACA
    RESTAURACJA - U STUDNIARA - W MURZASICHLU POSZUKUJE OSOBY NA STANOWISKO KELNER/KELNERKA. Tel. kom.: 691 537 923,733 400 840
  • PRACA| PRACA
    ZATRUDNIĘ POKOJÓWKĘ DO PENSJONATU, 608088017
  • Zorganizuj niezapomnianą imprezę okolicznościową w Premium Nosal Resort - KOMUNIĘ, WESELE, URODZINY. Nowy obiekt i bardzo promocyjne ceny. Zadzwoń i zapytaj o szczegóły.
    Tel.: 698604189
    E-mail: rezerwacja@nosalresort.pl
  • PRACA| PRACA
    Spółka POLSKIE TATRY S.A. zatrudni w AQUA PARKU ZAKOPANE osoby na stanowiska: KELNERKA, POMOC KUCHENNA ORAZ OSOBY DO OBSŁUGI PUNKTU GASTRONOMICZNEGO NA BASENIE ZEWNĘTRZNYM. Mile widziane doświadczenie w zawodzie. Zainteresowanych prosimy o kontakt telefoniczny na nr 18 20 637 30 w.16 lub 606 916 306 i wysłanie CV na adres: helena.dylag@polskietatry.pl
  • PRACA| PRACA
    ZATRUDNIĘ DO MAŁEJ GASTRONOMII NA GUBAŁÓWCE. Codziennie.
    Tel.: 501 513 735.
  • SPRZEDAŻ| SPRZEDAŻ
    Sprzedam PŁAZY I DESKI na budowę bacówki, sezonowane 10 lat. Miejsce składowania - Szlembark.
    Tel.: 697057417
    E-mail: derfruhling@o2,pl
  • NIERUCHOMOŚCI| NIERUCHOMOŚCI
    SZCZAWNICA - do wynajęcia LOKAL FRONTOWY 20 m2, handlowo-usługowy, witryna 180x130 cm, wszystkie media. 606 804 633.
  • PRACA| PRACA
    ?Firma komputerowa zatrudni INFORMATYKA. 504 230 902, e-mail: praca@nowytarg.webd.pl
  • USŁUGI| USŁUGI
    Wykonam STUDNIE GŁĘBINOWE i POMPY CIEPŁA kompleksowo lub wiercenie. 510 018 800.
  • NOWO OTWARTY GÓRALSKI SZAŁAS "KURNIAWA" - PRZYGOTOWUJEMY IMPREZY OKOLICZNOŚCIOWE do 70 osób, EVENTY - MOŻLIWOŚĆ WYNAJĘCIA SAMEGO LOKALU - ZAKOPANE, CHŁABÓWKA 50A.
    WWW: www.willasport.pl/szalas/
  • PRACA| PRACA
    Zatrudnię SPRZEDAWCĘ do sklepu z odzieżą w Nowym Targu.
    E-mail: praca@fryda.com.pl
    WWW: www.fryda.com.pl
  • PRACA| PRACA
    HOTEL *** LOGOS w Zakopanem, w związku z dynamicznym rozwojem, poszukuje pracowników: - kucharzy z doświadczeniem; - pomocy kuchennych; - kelnerów z doświadczeniem; - pokojowych z doświadczeniem. Prosimy przesyłać CV na adres: hotel@logos-zakopane.pl
  • PRACA| PRACA
    Młodą, dyspozycyjną osobę do naszych nowych sklepów Poronin, Bukowina na stanowisko SPRZEDAWCA (2600ZŁ). 691166005
    Tel.: 691166005
    E-mail: bafia@interia.pl
  • NIERUCHOMOŚCI| NIERUCHOMOŚCI
    Szczawnica - ATRAKCYJNY LOKAL HANDLOWY 70 m2 z WYPOSAŻENIEM NA CIUCHOLAND lub inną działalność. TANIO! 606 804 633.
  • PRACA| PRACA
    Zatrudnię sprzedawcę z doświadczeniem do sklepu przy Krupówkach. Dobrze płatne. Pełen etat.
    Tel.: +48600963417
  • PRACA| PRACA
    PRACA PRZY KLEJENIU WEŁNY LAMELKOWEJ - FASADY. 669 473 770.
  • PRACA| PRACA
    Praca na budowie, Zakopane i okolice.
    Tel.: 500 160 574
  • PRACA| PRACA
    Brygady na tynki maszynowe praca za granicą
    Tel.: 601467065
    E-mail: zdzislawpaluch@poczta.onet.pl
  • USŁUGI| USŁUGI
    "JAROPOL" Usługi glazurnicze i remonty. Łopatniuk Jarosław. Tel. 791071322, www.jaropol.eu
  • PRACA| PRACA
    ZATRUDNIĘ NA UMOWĘ OPIEKUNKĘ DO DZIECKA, praca w Zakopanem, wynagrodzenie 1500. Tel. 661394101
  • PRACA| PRACA
    BIURO RACHUNKOWE PRZYJMIE NA STAŻ tel. 691888444
  • USŁUGI| USŁUGI
    Podłogi 3D, posadzki epoksydowe dekoracyjne, kamienne dywany
    Tel.: 515131917
    E-mail: pierog.marcin.firma@gmail.com
    WWW: www.profitechonline.pl
  • PRACA| PRACA
    KIEROWCĘ TIRA. 697 699 752.
  • MOTORYZACJA| MOTORYZACJA
    WYPOŻYCZALNIA SAMOCHODÓW - WWW.AUTOLIDER.EU oferuje: wynajem długoterminowy, średnioterminowy i krótkoterminowy. W ofercie samochody osobowe, vany i busy 9-osobowe. Już od 350 zł tygodniowo! 888 484 612.
  • GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
2016-05-19 18:46 Pomóż złapać złodzieja 2016-05-19 18:34 Mosorny Groń będzie czynny w wakacje 2016-05-19 17:09 Wypadek w Grywałdzie 2016-05-19 17:04 Złodziejski wypad po sklepach 2016-05-19 16:28 Poprawianie drogowej fuszerki 2016-05-19 15:26 Poszukiwany turysta z Pruszkowa odnalazł się 2016-05-19 15:19 Woda nadal nie nadaje się do picia 2016-05-19 15:14 Studenci opanowali Nowy Targ (galeria zdjęć) 2016-05-19 14:09 Rusza budowa Lidla 2016-05-19 14:08 Nakręcili teledysk przed Euro 2016. Zaczęli w Zakopanem skończyli w Ustce 2016-05-19 09:59 Sukces nowotarżanek z PCK w międzynarodowym konkursie plastycznym 2016-05-19 09:33 Mandat dla fiakra 2016-05-19 07:01 Zaginęli oraz za młodzi na śmierć 2016-05-18 21:40 Nowe informacje o zaginionym. Robił zakupy w Zakopanem? 2016-05-18 21:04 Złote gęśle powędrowały do Tylmanowej 2016-05-18 19:40 Fantasy przy kawie 2016-05-18 18:00 Górale promują bursztyn w Chinach 2016-05-18 16:36 Hotel Kasprowy w kultowej grze Monopoly 2016-05-18 16:00 LO 045. Dreamliner trafił na burzę podczas lądowania w Toronto. 2016-05-18 15:56 Poeci Podhala w Czarnym Dunajcu 2016-05-18 15:03 W niedzielę - X Podhalański Festiwal Orkiestr Dętych 2016-05-18 14:24 Międzynarodowy Dzień Pielęgniarki i Położnej w nowotarskim szpitalu (galeria zdjęć) 2016-05-18 14:02 Bargiel - Człowiek Roku National Geographic 2016-05-18 12:49 Będzie konkurs na prezesa 2016-05-18 12:06 Czas na podsumowanie 2016-05-18 11:01 Dwa dni temu wyruszył na wycieczkę. Ślad po nim zaginął 2016-05-18 10:08 Wielka ciężarówka zsunęła się z urwiska 2016-05-18 10:07 Dwa lata od śmierci ks. prałata Tadeusza Juchasa 2016-05-18 10:03 Radni chcą odwołać przewodniczącą 2016-05-18 09:36 W górach spadło prawie 15 cm śniegu
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

Album TP

FILMY TP