Reklama

2017-11-10 18:01:35

Reklama

Archeologia

Wenus z Obłazowej

Figurkę kobiety sprzed ok. 13 tys. lat p.n.e. znaleźli archeolodzy w jaskini Obłazowej nad Przełomem Białki. Tygodnik Podhalański ogłasza to jako pierwszy.

– Wenus z Obłazowej to kolejny dowód życia duchowego i artyzmu człowieka paleolitu w tym miejscu – podkreśla prof. Paweł Valde-Nowak z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, który badaniu tego miejsca poświęcił 32 lata. Dziś to najlepiej przebadana jaskinia w Polsce, dosłownie "przesypana" przez gęste sita.

- To bardzo ważne odkrycie, dzięki tej figurce ranga Obłazowej w archeologii znowu szalenie rośnie - nie kryje radości naukowiec. - Nie przypuszczałem, że to miejsce tak mnie jeszcze zaskoczy - dodaje.

Obłazowa to na archeologicznej mapie świata punkt od lat bardzo ważny. Międzynarodową sławę przyniósł jej odkryty tu przez Valde-Nowaka bumerang z ciosu mamuta, który po badaniach w Oksfordzie okazał się najstarszym na świecie. Datowany jest na ok. 30 tys. lat. Z tego samego okresu pochodziły paliczki palców, które są najstarszymi szczątkami ludzkimi znalezionymi w Polsce. Bumerang i kości, a także kilka innych cennych przedmiotów dla ówczesnego człowieka ułożonych było w specyficznym kręgu. Było to miejsce najprawdopodobniej rytualne, określane przez naukowca z Krakowa "prehistorycznym sanktuarium".

Publikacje dotyczące tych odkryć i wniosków z nich płynących trafiły do najważniejszych światowych czasopism naukowych - m.in. do Nature, Science, New Scientist, La Recherche czy Archäologisches Korrespondezblatt. Dzięki Venus z Obłazowej krakowscy naukowcy z Uniwersytetu Jagielońskiego pod kierunkiem prof. Pawła Valde-Nowaka mają kolejne ważne informacje do ogłoszenia w świecie archeologicznym. W najbliższych tygodniach pojawi się materiał na ten temat w "Acta Archaeologica Carpathica".

Znaleziona w Obłazowej figurka jest bardzo mała, ma zaledwie 55 mm długości, wykonana została z płaskiego kamyka piaskowca przyniesionego z koryta rzeki Białki. Ma wyraźne ślady nacięć. Można dostrzec na niej brzuch, co powoduje, że przypomina kobietę w ciąży. Ma też lekko zarysowane piersi i duże nieproporcjonalne do reszty pośladki.
Archeolodzy natrafili na nią latem 2016 r., kiedy zaczynali nad Przełomem Białki kolejny projekt zaplanowany na 2 lata "Paleolityczne miejsce obrzędowe w jaskini Obłazowej". To grant zdobyty w konkursie ogłoszonym przez Narodowe Centrum Nauki.

- Na początku nie mieliśmy pewności, czy to rzeczywiście figurka czy uformowane w taki sposób narzędzie. Obróbka jest bowiem podobna w obydwu przypadkach, a ślady nacięć są trudno zauważalne - tłumaczy prof. Paweł Valde-Nowak. - Dopiero dokładne oględziny dały pewność, że mamy do czynienia z figurką kobiety, wykonaną przez człowieka kultury magdaleńskiej, typową dla stylu Lalinde/Gönnersdor - zdradza. Datowana jest na ok. 13 tys. lat p. n. e.

Wpisuje się ona w serię innych postaci kobiecych z tego okresu, znalezionych w różnych miejscach Europy. Krakowski archeolog przypomina, że kultura magdaleńska, to ta sama, która pozostawiła po sobie rysunki naskalne w Lascaux we Francji czy w Altamirze w Hiszpanii. Obejmowała teren Europy Zachodniej i Środkowej (późny paleolit). Była to kultura myśliwych wyspecjalizowanych w polowaniach na renifery, a także zbieraczy.

- Ich malarstwo naskalne, a także charakterystyczne figurki kobiet świadczą o przejawie sztuki i życia duchowego - podkreśla prof. Paweł Valde-Nowak. - Niezależnie czy były to rekwizyty szamańskie czy też zostały wykonane z potrzeb czysto artystycznych - podkreśla. - Jest to także artystyczne odbicie zachodzących wtedy przemian, dotyczących roli kobiet - dodaje naukowiec.

Jedną z hipotez, dotyczących powodów, dla których takie figurki wykonywał ówczesny człowiek, przedstawił prof. Romuald Schild, archeolog z Warszawy. Twierdzi, że mogły być one rodzajem symbolicznej fotografii, którą myśliwi zabierali ze sobą na długie ekspedycje myśliwskie. Mogły być też rekwizytem szamańskim, kultura magdaleńska wyróżniała się silną obrzędowością. Podobne figurki Wenus archeolodzy odnaleźli na terenie Niemiec, Francji, Szwajcarii i Czech. W Polsce wcześniej natrafiono na nie w dwóch miejscach - w Dzierżysławie na Górnym Śląsku i w Wilczycach na Wyżynie Sandomierskiej. Wszystkie są bardzo schematyczne i podobne do siebie. Oprócz figurek, człowiek kultury magdaleńskiej podobne postaci kobiece kreślił na płytkach z łupku, wykonywał także zawieszki z zarysem charakterystycznej postaci.

- To bardzo istotne odkrycie dla samej Obłazowej. Mamy pełny przekrój środkowego i górnego paleolitu i kolejne dowody na duchowość ludzi wtedy żyjących - twierdzi prof. Paweł Valde-Nowak. W tym okresie jaskinia ta była zasiedlana przez człowieka wielokrotnie. W warstwie III, w której znajdowała się figurka kobiety, archeolodzy natrafili też na wiele innych artefaktów (wytworów ludzkiej ręki), należących do kultury magdaleńskiej. Dają one szeroki kontekst mówiący o życiu codziennym i obrzędowości ówczesnego człowieka.

Beata Zalot
Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Pipkin 2017-11-11 12:23:55
Nie chcemy tu nikogo hejtować archeolodzy zrobili kawał pracy. To archeobajcarze robią wodę z mózgu.I to im należy się odholowanie.Znalezisko jest ekscytujące, najpewniej służyło jako tluczko tasak. Taki blender do robienia koktajli z mięsa mamuciego.
Idąc za hipotezą archeobajcarzy (która insynuuje że to wizerunek kobiety) dojdziemy do wniosku że w obłazowej te 13000 lat temu (swoją drogą to ciekawe kto to szacował)przebywał pierwszy erotoman kamieniarz na ziemiach polskich.
Yancyjos 2017-11-11 08:37:55
Wystarczyło narysować na ścianie romb , tak by dłuższe kąty były pionowo i każdy by wiedział , że to kobieta.
Gazda 2017-11-11 07:32:51
No nareszcie jest dowód że nasa kultura na Podhalu mo korzenie sięgające 15 tys lat.
Pod Tatrami do dziś dom sami artyści
Zobacz detal 2017-11-11 04:54:20
Kamyk jest obrobiony przez człowieka. Na ?podbrzuszu? oraz ?szyi?. Nie wiadomo tylko czy rzeźbiarz uznał swoje dzieło za doskonale i czy nie prasnął tą Wenus z Obłazowej w kąt chałupy znaczy jaskini, zabierając się za kolejną figurkę, tym razem bardziej udaną :) może akurat archeolodzy się do niej wkrótce dokopią..
Pipkin 2017-11-10 19:14:42
Wydaje mi się że mam wyobraźnię a jednak nie widzę podobienstwa do kobiety. A różne kobiety widziałem.
Nawiasem mówiąc ja nieraz chodząc po naszych kamieńcach znajduję skały które coś przypominają. Dla mnie są do czegoś podobne,( zapraszam w moim kominku są też dość ciekawe) Panowie i Panie archeobajcarze coś czuję że na siłę prubujcie zdobyć kolejnego granta, dotację która zasili wasze budżet.
Przez całe moje życie kładły nam te Multi kulturowe media że ludzie pochodzą z Afryki. ( w co ja osobiście nigdy nie wierzyłem) dzisiaj tą teorię obalono. Wielu ludzi i ja też chciała by poznać mroki czasów. Używamy do tego czasem fantazji, ale ktoś tu się zagalopował. Idąc dalej (będę trochę złośliwy) to trzeba w takim razie znaleźć wam drodzy archeolodzy osobę przypominającą tę figórkową. Wtedy to o Was napiszą I w New Burkinafaso Timesie.p
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    OKAZJA! APARTAMENT W CENTRUM ZAKOPANEGO, 3 POKOJE, GARAŻ. VEGA - 600 22 30 20
  • POŻYCZKI
    PROVIDENT - DYSKRECJA. 609 820 345.
  • PRACA | dam
    Tatrzański Bór w Małym Cichym zatrudni Panią (śniadania + sprzątanie pokoi) Atrakcyjne warunki !
    Tel.: 606100630
    E-mail: pawlikowski.tfj@gmail.com
    WWW: www.tatrzanskibor.pl
  • PRACA | dam
    PRACA W WYPOŻYCZALNI NART w Zakopanem już od teraz! Szukamy młodych i pracowitych osób. Oferujemy przeszkolenie z zakresu pracy i wysokie zarobki! CV - biuro@zakopane-goski.pl
    Tel.: 692987940
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA w ZAKOPANEM zatrudni KELNERKĘ I POMOC KELNERSKĄ, na stałe i na sezon zimowy. 601 533 566, 18 20 64 305.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - NAJTANIEJ NA PODHALU -
    Tel.: 691 317 098.
  • PRACA | dam
    Praca w Chochołowskich Termach Zastępca Szefa Kuchni Kelner/Kelnerka Ratownik Wodny Pracownik serwisu sprzątająego Bardzo dobre warunki pracy! Zapytaj: rekrutacja@chocholowskietermy.pl tel. 572 70 80 77
  • PRACA | dam
    Schronisko Smaków w Bukowinie Tatrzańskiej zatrudni OSOBĘ DO PRACY NA ZMYWAK, 14 złotych do ręki.
    Tel.: 881797673
  • PRACA | dam
    Zatrudnię POMOC DOMOWĄ ( Gronków) do opieki nad dzieckiem( 5lat) poniedz. - piątek od godz.13.00 do 19.00
    Tel.: 609464474
  • PRACA | dam
    Restauracja w Bukowinie Tatrzańskiej zatrudni młodą, energiczną osobę na stanowisko KELNERA.
    Tel.: 660172232
    E-mail: restauracja@burymis.pl
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Szukam KAWALERKI lub NIEWIELKIEGO 2-POKOJOWEGO MIESZKANIA W ZAKOPANEM. Od lutego, na dłuższy okres -
    Tel.: 518 813 715.
  • MOTORYZACJA | inne
    ZATRZASNĄŁEŚ KLUCZYKI W SAMOCHODZIE - MY JE WYCIĄGNIEMY!
    Tel.: 696 204 718.
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy POMOC KUCHENNĄ, KUCHARKĘ DO HOTELU - 608088017
  • PRACA | dam
    Sushi Kushi! Zatrudnimy sushimasterów, sushimasterki, kelnerów, kelnerki oraz kierowcę. Mile widziane doświadczenie na kuchni chociaż nieobowiązkowe. Prosimy o kontakt tel.
    Tel.: 883930208
    E-mail: anita@sushikushi.pl
    WWW: sushikushi.com
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Pilnie kupię DZIAŁKĘ lub LOKAL HANDLOWY lub KAMIENICĘ w Zakopanym, Kościelisku.
    Tel.: 660797241
  • PRACA | dam
    NA STANOWISKO SPECJALISTA DS. KADR I PŁAC ? SZUKAMY KANDYDATÓW POSIADAJĄCYCH KILKULETNIE DOŚWIADCZENIE. Proponujemy zatrudnienie na umowę o pracę w biurze w Zakopanem w dynamicznym, kilkunastoosobowym zespole. Zapewniamy atrakcyjne wynagrodzenie, szkolenia i rozwój w ogólnopolskiej firmie. Zgłoszenia: AUDITPLUS Sp. z o.o., Zakopane, Tadeusza Kościuszki 1/301 lub na e-mail: praca@auditplus.p
  • PRACA | dam
    SZUKAMY PRACOWNIKÓW - SPRZEDAWCA oraz KIEROWNIK ZMIANY - sklep sportowy Krupówki -
    Tel.: 605 147 470.
  • ZDROWIE I URODA
    PRYWATNY INTERNISTYCZNY GABINET LEKARSKI - lek. Łukasz Błoński - specjalista chorób wewnętrznych z wieloletnim stażem przyjmuje w Zakopanem, ul. Kościuszki 11 (budynek Alior Banku) w każdy wtorek w godz. 14.00-16.00.
    Tel.: 602 690 348
  • USŁUGI | inne
    Góral Instal Firma zajmująca się wykonywaniem instalacji elektrycznych, teletechnicznych, odgromowych oraz pomiarów.
    Tel.: 787498278
    E-mail: slawek-instalacje@wp.pl
  • PRACA | dam
    PRZYJMĘ OSOBĘ NA STOISKO POD GUBAŁÓWKĄ - DOBRY ZAROBEK - OGRZEWANE POMIESZCZENIE -
    Tel.: 723 10 08 79.
  • PRACA | dam
    GOSPODA PODKOWA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KELNERKĘ. Praca stała. 601 533 566, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    FIRMA JERONIMO MARTINS POLSKA S.A. WŁAŚCICIEL SKLEPÓW BIEDRONKA, POSZUKUJE OSÓB NA STANOWISKA: ZASTĘPCA KIEROWNIKA SKLEPU ORAZ SPRZEDAWCA - KASJER W ZAKOPANEM I NOWYM TARGU. TEL. 668 333 831
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    SKUP Samochodów każda marka.
    Tel.: 512 700 770
  • USŁUGI | budowlane
    OFERUJĘ USŁUGI SPAWALNICZE -
    Tel.: 784 508 873.
  • PRACA | dam
    STANOWISKO PRACY: POMOC DOMOWA, ZAKRES OBOWIĄZKÓW: SPRZĄTANIE, GOTOWANIE, PRASOWANIE, SPRAWOWANIE OPIEKI NAD MAŁYM PIESKIEM, PRZYGOTOWANIA BAGAŻU DO PODRÓŻY. OCZEKIWANIA WOBEC KANDYDATKI: UCZCIWOŚĆ, PRACOWITOŚĆ, LOJALNOŚĆ, GOTOWOŚĆ DO TOWARZYSZENIA PRACODAWCY W CZĘSTYCH PODRÓŻACH, PREFEROWANA KOBIETA STANU WOLNEGO. PRACODAWCA OFERUJE: LEGALNĄ UMOWĘ O PRACĘ WRAZ Z UBEZPIECZENIEM, WARUNKI WYNAGRODZENIA SĄ BARDZO DOBRE DO SZCZEGÓLNEGO OMÓWIENIA Z PRACODAWCĄ PO DOKŁADNYM UZGODNIENIU ZAKRESU PRACY. Panie zainteresowane podjęciem pracy prosimy o przesłanie CV na podany adres e-mail: mspraca@okpoczta.pl
  • BIURA RACHUNKOWE
    Usługi księgowo - kadrowe
    Tel.: 788539748
  • PRACA | dam
    Zatrudnię hydraulika, na terenie Zakopanego i okolice.
    Tel.: 722-310-615
  • PRACA | dam
    DELIKATESY NA KRZEPTÓWKACH PRZYJMĄ DO PRACY SPRZEDAWCÓW I MAGAZYNIERÓW. 504 154 670
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KUCHARZA/KĘ I POMOC KUCHENNĄ - Pensjonat w Białce Tatrzańskiej. 608 10 10 76.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam DZIAŁKĘ BUDOWLANĄ - 32 ARY, NOWY TARG. 18 266 35 74, 600 670 719.
  • PRACA | dam
    Biuro projektowe zatrudni ASYSTENTA PROJEKTANTA ARCHITEKTURY/KREŚLARZA.
    Tel.: 696845442
    E-mail: archista@archista.net
  • PRACA | dam
    Sala zabaw DLA DZIECI Małpi Gaj zatrudni do pracy w Rabce ZDRÓJ, tel. 6918884444
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
  • BIURA RACHUNKOWE
    AUDITPLUS - Zakopane, Kościuszki 1/301 - Księgowość - Kadry i Płace - JPK - Doradztwo
    Tel.: tel. +48 18 20 00171
    E-mail: biuro@auditplus.pl
    WWW: www.auditplus.pl
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KIEROWCĘ ZMIENNIKA NA TAXI - Zakopane -
    Tel.: 888 223 761.
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    Noclegi w Zakopanem
    WWW: www.eNOCLEGI.biz
2018-01-22 07:17 Charytatywny 12h Slalom Maraton Zakopane 2018 - czwarta edycja dla narciarzy 2018-01-21 22:35 Takie spustoszenie pozostawili po sobie Warszawiacy 4 2018-01-21 22:27 Krupówki pod śniegiem i sypie nadal 2018-01-21 21:02 Ul. Nowotarska bardziej bezpieczna 4 2018-01-21 19:49 Polski ski-alpinista zginął pod lawiną w Tatrach 6 2018-01-21 19:40 Światowo na śniegu 1 2018-01-21 19:20 Chciałbym czuć się potrzebny miastu 2018-01-21 19:00 Zasłonięte oczy, zakneblowane usta 14 2018-01-21 18:32 Akcja poszukiwawcza na Babiej Górze (aktualizacja) 1 2018-01-21 18:30 Ekologia jest wygodna 2 2018-01-21 18:02 Podhale sparuje i testuje 2018-01-21 16:04 Polacy drużynowo z pierwszym w historii medalem Mistrzostw Świata w Lotach 2018-01-21 15:50 W MZK zapachniało strajkiem 2018-01-21 14:34 Zaczęło sypać. Na Krupówkach sporo turystów 1 2018-01-21 12:22 Chmury, mgły i oblodzenia 2018-01-21 11:20 Łukasz Jarosz wraca na ring! 2018-01-21 09:48 Sztab kryzysowy ostrzega przed smogiem 2 2018-01-21 07:45 Jasełka dla dziadka, babci i nie tylko 2018-01-20 21:29 Śmiertelny wypadek na zakopiance (aktualizacja) 6 2018-01-20 21:23 Wiosna tuż tuż? W mieście pojawił się bocian 1 2018-01-20 20:28 Młoda zakopianka wystąpiła w programie The Voice Kids Poland 1 2018-01-20 20:22 W Klikuszowej woda z wodociągu nie nadaje się do spożycia 2018-01-20 20:01 Budowa obwodnicy ruszyła mimo zimowej aury 2018-01-20 19:53 JA, GENIUSZ. 1 2018-01-20 18:07 Hokej na butach czyli sposób na nowy wózek dla Kubusia 2018-01-20 17:09 Wiatr powstrzymał Stocha na 2 miejscu 2018-01-20 15:38 Ekolodzy protestują - Krupówki nie dla Koni 28 2018-01-20 15:13 Spłoszony koń potrącił dziecko 22 2018-01-20 14:01 Szkoła melomanów 2018-01-20 12:50 Konferencja „O Naszą Niepodległą” w nowotarskim „Goszczu” 2018-01-20 12:04 Zakopianka zapchana - trwają powroty i przyjazdy 3 2018-01-20 10:40 Strażacy z Nowego Targu szukali zaginionego krakowianina 2018-01-20 10:00 Koncertowe 670-lecie lokacji Krościenka 23 2018-01-20 08:00 Na biegówki do Waksmunda 2018-01-19 23:29 Światowy Dzień Śniegu - bez skoczków 4 2018-01-19 22:00 Willa Nowotna - powrót do świetności (WIDEO) 3 2018-01-19 21:00 Rusza Palenica i Szafranówka 2018-01-19 19:00 Zbiórka dla pogorzelców na zrzutka.pl 5 2018-01-19 18:59 Gombica wraca do Witkacego 2 2018-01-19 17:00 Pastorałka na wesoło ze sporą dawką goryczy 2018-01-19 16:21 Ukradli limuzynę spod Belvedere 3 2018-01-19 15:31 Tak wygląda Nowa Biała po pożarze (WIDEO) 3 2018-01-19 14:30 Memoriał retro dla Mieczysława Króla-Łęgowskiego 2018-01-19 14:00 Pod prąd na zakopiance, na trzeciego bo korek 17 2018-01-19 11:59 Psi truciciel grasuje na Olimpie 7 2018-01-19 11:38 Szlaki zawiane, słaba widoczność 2018-01-19 10:00 Fryderyka poszalała w nocy, ale zniszczeń niewiele 1 2018-01-19 08:19 Tak wyglądał wczorajszy pożar w Nowej Białej 2018-01-19 07:58 Pod Gubałówką stanie pomnik Byrcyna 18 2018-01-19 00:38 Pożar zabudowań w Nowej Białej (WIDEO)
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2018-01-21 23:47 1. jak się przyjmuje 3 chłopów to co można się spodziewać!? albo gromady dzieci?! tylko hałas,trzaskanie drzwiami. syf i znista..... no ale jak się jest pazernym tak jak większość wynajmujących to trzeba ponosić tego skutki 2018-01-21 23:43 2. Dokładnie, słuszna uwaga. Jedyna rozsądna inwestycja tej kadencji, kompromitowana nieudolnymi wypowiedziami ludzi, którzy nawet nie rozumieją jej znaczenia. 2018-01-21 23:28 3. Do abc Bardziej idiotycznego komentarza nie mozna bylo stworzyc w pustym łbie 2018-01-21 23:05 4. ....dokładnie nie wypuszczać i niech sprzątają malują itp itd.....a jak nie to wnieść skargę o dewastacji!!!!! Bydlo 2018-01-21 22:54 5. Do sopy znimi ale pełen scórów banda za dobrze im i tak som wychowani. 2018-01-21 22:53 6. a ja się zastanawiam jak Pan Gerard prowadzi biznes... Przyjął gości i wypuścił ich z apartamentu nie sprawdzając jego stanu czy co? Czy może nie umiał sobie z nimi poradzić i dlatego teraz szuka pocieszenia? U mnie albo by naprawili szkody albo za to wszystko zapłacili i tyle... A zachowania gówniaków to nawet nie ma co komentować, widać co wynieśli w domu i w głowie mi się nie mieści jak można nie szanować czyjejś własności i pracy... Wstyd i tyle. To już trzeba było te zdjęcia dać z ich wizerunkiem :D 2018-01-21 22:37 7. Racja bezmozgowcy w swiecie ludzi którzy nie znaja piekna zimy w gorach... 2018-01-21 22:23 8. Też jestem rozżalony. Ale nie na szkolenia lawinowe, bo tych nigdy za wiele. Żal mi tego młodego człowieka. Jestem pewien że miał wiedzę o ew. niebezpieczeństwach oraz świadomość zagrożeń. Mógł zostać dzisiaj w domu, ale wybrał aktywność. Postąpił podobnie jak dziesiątki (może nawet setki), razy wcześniej. Statystyka? Przeznaczenie? Starajmy się minimalizować ryzyko i żyć... PEŁNIĄ ŻYCIA. 2018-01-21 22:13 9. Pieniądze nie swoje tylko podatników. 2018-01-21 22:12 10. zapomniał dodać, że 700 - 800 cały rok !!! no i ekologia w pełną gębą!!!
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

Album TP

Pożegnania

FILMY TP