2012-11-22 08:02:41

Rabczański „empi”

Reklama

Przeleżał w skrytce na strychu ponad 60 lat. Tylko dzięki temu ocalał i jest dziś jednym z zaledwie kilku zachowanych w Polsce w pełni sprawnych egzemplarzy niemieckiego "schmeissera" MP 40.

- Popatrzcie, niech każdy weźmie do ręki. To jest broń waszego pradziadka - zachęca swe wnuki Andrzej Chimiczewski. Ślązak o rabczańskim rodowodzie nie ukrywa wzruszenia, zerkając na nieco zaśniedziały kawałek tłoczonej stali leżący na stole niewielkiego pokoiku zaplecza Muzeum Narodowego w Krakowie. Kształt jest charakterystyczny, rozpoznawalny niemal dla każdego, kto obejrzał choćby jeden wojenny film. Niemieccy żołdacy w mundurach koloru feldgrau w garnkowatych hełmach na głowach z przewieszonymi przez plecy pistoletami maszynowymi MP 40. Dokładnie taki sam \"schmaisser\" przeleżał ponad 60 lat ukryty w przemyślnej skrytce na strychu dawnego domu letniskowego Chimiczewskich w Rabce.

Historia pistoletu była tajemnicza, niesamowita, zupełnie jak epoka, którą broń symbolizuje. Nie udało się ustalić w jakich okolicznościach pistolet maszynowy trafił w ręce partyzantów rabczańskiego podziemia spod znaku Armii Krajowej. Tej zagadki pewnie już nikomu nie uda się rozwikłać. Najprawdopodobniej partyzanci w walce odebrali broń niemieckiemu żołnierzowi. Istniały przypuszczenia, że \"schmeisser\" mógł być zdobyczą słynnej partyzanckiej akcji zorganizowanej przez partyzantów oddziału \"Adama\". Partyzanci zdobyli podobny egzemplarz MP 40 podczas brawurowego ataku na sanatorium doktora Malewskiego, w którym podczas okupacji dochodzili do zdrowia lotnicy Luftwaffe. Hipoteza upadła, gdy okazało, że numery broni odnalezionej w skrytce i tej zdobytej przez partyzantów we wrześniu 1944 roku się nie zgadzają.

*

- O broni powiedział mi ojciec na krótko przed śmiercią. Był już bardzo chory, a ja miałem zaledwie 12 lat. Tajemnicę wyjawił tylko mnie. Mama, ani siostra nic o pistolecie nie wiedziały. Tata dokładnie opisał, że broń jest ukryta w stropie oddzielającym strych od części mieszkalnej. Do skrytki można się łatwo dostać, usuwając jedną z desek zaślepiających schody. Próbowałem z tatą jeszcze o tym rozmawiać, ale on zawsze ucinał dyskusję. Zmarł dwa lata później.

Andrzej miał w pamięci słowa ojca Jana, ale czasy nie były sprzyjające do dokonywania spektakularnych odkryć. Andrzej uznał, że lepiej dla wszystkich będzie, jeśli broń pozostanie w skrytce. Gdy przygotowywał się do sprzedaży domu w latach 70., temat skrytki powrócił. - Nie chciałem tej sprawy odgrzewać. To była ostra komuna. Od razu pojawiłyby się niewygodne pytania o ojca, o partyzantkę, powiązania z Armią Krajową, a ja miałem odpowiedzialną posadę w Katowicach i rodzinę na utrzymaniu - tłumaczy dziś syn partyzanta.

Pan Andrzej sprzedał dom, razem z jego wojenną tajemnicą. Jednak sprawa rodzinnej tajemnicy, zdeponowanej pomiędzy sufitem a podłogą niepozornego domku u zbiegu ulic Krakowskiej i Sądeckiej w Rabce, powracała w pamięci niczym natręt. Gdy pan Andrzej przeszedł na emeryturę miał więcej czasu na badania nad wojennymi losami rodziny. W zakamarkach pamięci pojawiały się wspomnienia o wycieczce na Luboń, podczas której mały Andrzej razem z tatą Janem odwiedzili gruzy partyzanckiego obozowiska pod Luboniem Wielkim. Andrzej wciąż miał przed oczami porozwalane fragmenty ziemnych umocnień, drewnianych bunkrów porośniętych gęsto krzakami. W uszach wciąż brzmiały nazwiska i pseudonimy kompanów ojca z partyzantki. Jednak na żaden materialny dowód zaangażowania rodziciela w wojenną konspirację Andrzej nie natrafił. Wtedy znów zaczęły wracać wspomnienia tej jednej rozmowy przeprowadzonej pomiędzy mocno schorowanym już ojcem i jego dwunastoletnim synem. - Odnalezienie tej broni to była jedyna możliwość potwierdzenia, że tata działał w partyzantce, że był łącznikiem - podkreśla Andrzej Chimiczewski.

*

Na początku ubiegłego roku Andrzej napisał list do komendanta rabczańskiej policji, w którym ujawnił przypuszczalne miejsce ukrycia broni. Zawarł w nim także wskazówki, na temat odkrycia skrytki, jakie uzyskał od ojca. - Chciałem wziąć udział w przeszukaniu, ustaliliśmy nawet termin na 18 lutego, to były moje urodziny. Miałem je spędzić z żoną w Rabce - wspomina pan Andrzej. Plany pokrzyżowała niespodziewana choroba. Policjanci z kolei nie mogli odkładać konsultowanych z prokuratorem \"czynności\". Policyjna akcja zakończyła się sukcesem. Wskazówki sprzed 60 lat okazały się nad wyraz precyzyjne. Po usunięciu jednej klepki deskowania, oczom funkcjonariuszy okazało się szare zawiniątko. Po sprawdzeniu wykrywaczem metali i oględzinach pirotechników, policjanci usunęli deskowanie podłogi na strychu i wydobyli pakunek owinięty jutowym workiem i związany sznurkiem. Po usunięciu pierwszej warstwy wypadł z zawiniątka magazynek. Wewnątrz było sześć nabojów. Kolejna warstwa kryła świetnie zachowanego \"schmeissera\" MP 40 kalibru 9 mm parabellum.

*

Policja zarekwirowała pistolet. Wkrótce sąd zdecydował o przepadku broni na rzecz Skarbu Państwa. - Przy okazji wyroku sądowego to jeszcze komiczna sprawa wynikła. Pisząc do komendanta policji, zasugerowałem, że ukryta broń to może być angielski pistolet maszynowy \"sten\". Po prostu, jakoś ten typ broni najbardziej mi się kojarzył z konspiracją. Policjanci odnaleźli niemiecki MP 40. W wyroku nowotarskiego sądu jest natomiast mowa o przepadku... stena MP 40 - śmieje się pan Andrzej.

*

- MP 40 jest w pełni sprawny. Na szczęście dzięki przytomności policjantów z komendy wojewódzkiej, szczególnie pracowników Wydziału Postępowań Administracyjnych, udało się ocalić cenny eksponat - podkreśla Piotr Wilkosz, szef działu militariów muzeum Narodowego w Krakowie, gdzie po wielu perypetiach trafił rabczański \"empi\".

- Jeszcze parę lat temu los takich znalezisk byłby przesądzony. Normalną procedurą było niszczenie wszelkiej odnalezionej broni. Właśnie dlatego do dziś zachowało się w Polsce tak niewiele sprawnych \"empi\" - podkreśla Piotr Wiolkosz. Na szczęście rabczański MP 40 nie podzielił losów swych poprzedników. Znaleziskiem zainteresowały się trzy placówki muzealne. O odzyskanie broni ojca mógł się starać także Andrzej Chimiczewski. - Zrezygnowałem. Pistolet maszynowy jest bronią szczególnie niebezpieczną, której w Polsce cywil posiadać nie może. Dlatego zanim odzyskałbym empi, broń zostałaby pozbawiona cech bojowych, co oznacza, po prostu, jej zniszczenie: przewiercenie lufy, usunięcie iglicy - podkreśla pan Andrzej. - Tymczasem, w muzeum \"schmeisser\" może być prezentowany w oryginalnym stanie - dodaje.

*

Pistolet przejdzie gruntowną konserwację. Konserwatorzy usuną stary, mocno już zgęstniały smar. - Przywrócimy pistoletowi pełną sprawność - zapewnia Piotr Wilkosz. Dodaje, że na muzealnej ekspozycji rabczańskie \"empi\" będzie można podziwiać już w połowie przyszłego roku.

mk
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • PRACA | dam
    Restauracja w Bukowinie Tatrzańskiej zatrudni młodą i energiczną osobę na stanowisku KELNER, POMOC KELNERA. Praca stała.
    Tel.: 660172232
  • PRACA | dam
    Zatrudnię POMOC kuchenną do restauracji w Bukowinie. Bez zamieszkania.
    Tel.: 730 74 74 74
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KELNERKĘ do restauracji w Bukowinie. Praca od zaraz do końca września.
    Tel.: 730 74 74 74
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KIEROWCĘ z kat. D
    Tel.: 605 536 389
  • PRACA | dam
    KARCZMA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KUCHARZA, KELNERKĘ -
    Tel.: 788 477 014.
  • PRACA | dam
    Restauracja Zakopiański Dwór poszukuje osoby do pracy na stanowisku KELNER/KELNERKA.
    Tel.: 500536117
    E-mail: biuro@zakopianskidwor.pl
  • PRACA | dam
    Restauracja w Bukowinie Tatrzańskiej szuka osób na stanowisko POMOCY KUCHENNEJ i DO MYCIA NACZYŃ. Bez możliwości zamieszkania.
    Tel.: 609 683 058, 18 20 78 169
    E-mail: willa@podmiedza.pl
  • PRACA | dam
    Młodą, dyspozycyjną, szukającą dobrze płatnej pracy osobę zatrudnię w sklepie Nalewki Góralskie Producent Poronin,691166005
    Tel.: 691166005
    E-mail: bafia@interia.pl
  • PRACA | dam
    Restauracja w Zakopanem zatrudni pracowników na stanowiska: BARMAN/BARMANKA, PRACOWNIK GRILLA, POMOC NA GRILLA. tel.
    Tel.: 693345129
  • PRACA | dam
    Hotel CAMPANILE NOWY TARG-ZAKOPANE*** zatrudni: ASYSTENT DYREKTORA, RECEPCJONISTA, INSPEKTOR PIĘTER, SZEF KUCHNI, KUCHARZ, PRACOWNIK ZMYWAJĄCY, KELNER. Miejsce pracy: Nowy Targ. Aplikacje prosimy przesyłać na adres: manager.krakow@campanile.com lub na adres pocztowy: Hotel Campanile, ul. Św. Tomasza 34 31-023 Kraków.
    E-mail: administracja@buyandfly.com.pl
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    Sprzedaż i wypożyczalnia PRZYCZEP SAMOCHODOWYCH i LAWET, Jurgów.
    Tel.: 786 910 402
  • PRACA | dam
    Sklep obuwniczy w Zakopanem zatrudni Panie na stanowisko ekspedientki. CV i list motywacyjny proszę przesyłać mailowo oraz zgłoszenia telefonicznie.
    Tel.: 697069380
    E-mail: tatrzanski@dworek.biz
  • PRACA | dam
    Stała lub sezonowa Restauracja Jakubówka w Szczawnicy zatrudnię.
    Tel.: 608 232 654
  • PRACA | dam
    PENSJONAT W ZAKOPANEM ZATRUDNI RECEPCJONISTĘ/-TKĘ na stałe. CV prosimy wysyłać: recepcja.rekrutacja@wp.pl lub telefonicznie 602 367 501.
  • HIT NA PODHALU !!! POŻYCZKA DO 10 000 ZŁ DLA ROLNIKÓW TYLKO NA NAKAZ PŁATNICZY.ZADZWOŃ DO BROKERA GOLD CENT. 694 567 002.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ OPIEKUNKĘ DO 2 LETNIEGO DZIECKA, praca w Zakopanem, pełny etat, ubezpieczenie, 1800 netto. CV na email: niania.zakopane2016@gmail.com
  • PRACA | dam
    SPRZEDAWCĘ DO SKLEPU GÓRSKIEGO W ZAKOPANEM NA SEZON PRZYJMĘ -
    Tel.: 503 401 041.
  • PRACA | dam
    ZBROJARZE do pracy w Zakopanem. Dobre warunki i zakwaterowanie
    Tel.: 661097137
  • PRACA | dam
    Bukowiańskie Towarzystwo Geotermalne Sp. z o.o. zatrudni na STAŁE KELNERÓW, BARMANÓW, KUCHARZY, CUKIERNIKÓW. Kontakt e-mali: rekrutacja@bukovina.pl oraz tel. Kontaktowy 667 666 982
  • USŁUGI | budowlane
    Prace Ziemne Wykopy Niwelacje Koparka 3 tony 65 zl godz
    Tel.: 517585704
    E-mail: fhgala@yahoo.com
  • PRACA | dam
    KELNER/ka - Przyjmę do pracy na stałe lub na sezon, umowa pełny etat.
    Tel.: 605277663
    E-mail: restauracjazako@gmail.com
  • PRACA | dam
    Zatrudnię KSIĘGOWEGO (PEŁNA KSIĘGOWOŚĆ) - Jabłonka -
    Tel.: 691888444
  • KREDYT KONSOLIDACYJNY OBNIŻAMY AKTUALNE OPROCENTOWANIE O 30%., WYDŁUŻAMY OKRES KREDYTOWANIA.NOWY TARG 609 355 150; RABKA 781 220 999.
  • GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
  • PRACA | dam
    KSIĘGOWEGO I STAŻYSTĘ DO BIURA RACHUNKOWEGO PRZYJMĘ - 691888444
  • PRACA | dam
    SPAWACZ - Firma branży metalowej zatrudni SPAWACZA.
    Tel.: 18 269 20 27
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Szczawnica - ATRAKCYJNY LOKAL HANDLOWY 70 m2 z WYPOSAŻENIEM NA CIUCHOLAND lub inną działalność. TANIO! 606 804 633.
  • PRACA | dam
    Austria: CIEŚLA SZAL., MURARZ, ELEKTRYK, OPERATOR ŻURAWIA. WYMAGANA ZNAJOMOŚĆ J. NIEMIECKIEGO. Cert. 6760. Kom. 513106189; 668831219, www.diwa-personalservice.pl, praca@diwa-personalservice.pl
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ OSOBĘ DO SPRZEDAŻY i SERWISU W SKLEPIE ROWEROWYM w Czarnym Dunajcu. 508 314 117
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    SZCZAWNICA - do wynajęcia LOKAL FRONTOWY 20 m2, handlowo-usługowy, witryna 180x130 cm, wszystkie media. 606 804 633.
  • USŁUGI | budowlane
    Wykonam STUDNIE GŁĘBINOWE i POMPY CIEPŁA kompleksowo lub wiercenie. 510 018 800.
2016-06-28 20:03 Wakacje z wiatrówką i karabinem 2016-06-28 19:30 Gmina przekaże około 300 tys. zł na Tour de Pologne 2016-06-28 18:47 Wystawa czterech słowackich fotografików w nowotarskich „Jatkach” 2016-06-28 18:01 Bociek-wędkarz w ogrodzie 2016-06-28 17:55 Spoko Orkiestra 2016-06-28 16:16 "Septyma" na sesji 2016-06-28 15:31 W środę w Rabce podpisanie umowy na budowę tunelu na zakopiance 2016-06-28 14:09 9-letni Adaś zbiera na remont skoczni 2016-06-28 13:56 350 tysięcy złotych na remont na romskim osiedlu 2016-06-28 12:02 Rowerowe Zakopane. Podsumowanie Joy Ride Zako Days 2016-06-28 12:01 Plebiscyt Tygodnika na najlepszą knajpę w roku 2016. Czekamy na nominacje 2016-06-28 11:41 Chłodny i deszczowy wtorek, ale od jutra słońce 2016-06-28 11:32 Na Gubałówce zaginął pies 2016-06-28 09:47 Minister Ziobro chce kasacji pobłażliwego wyroku za zabójstwo Andrzeja 2016-06-28 09:33 Próg zwalniający z zasadzką 2016-06-28 08:02 Orange Kino Letnie już od piątku 2016-06-27 21:48 200 biegaczy i 107 kilometrów 2016-06-27 20:31 Zbiórka krwi w domu katechetycznym 2016-06-27 18:33 Nie zatrzymujemy się przed pasami, a jeśli już to... Wideo z zakopianki 2016-06-27 18:18 Burmistrz Watycha dostał absolutorium. Krytyki nie było, tylko sielanka 2016-06-27 17:14 Pijany jak bela ratownik dyżurował na nowotarskim basenie 2016-06-27 15:51 Wilczur czeka na swojego pana 2016-06-27 15:36 Taka zasadzka w Parku Miejskim 2016-06-27 13:28 Brexit - brytyjskie interesy na Podhalu 2016-06-27 13:23 Biesiada Pienińska także w tym roku 2016-06-27 12:02 Siłownia przy drodze 2016-06-27 11:37 Gmina kupuje samochód 2016-06-27 09:48 Widowiskowe zwieńczenie jubileuszu 670-lecia stolicy Podhala 2016-06-27 08:02 XXXV Piesza Pielgrzymka Górali na Jasną Górę wyruszy za kilka dni 2016-06-26 23:28 Hey na dobry początek
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2016-06-28 19:31 1. cygany, romy, nieważne! wazne ze wiemy o kogo chodzi 2016-06-28 19:26 2. A co niby miała zrobić Sołtyska, jakich mieszkańców bronić, szkoda tylko Babikowej, ale to Kamińska powinna się wstydzić i Kasprzak katolicy z bożej łaski że kobiecie zagrodzili most i tyle 2016-06-28 19:04 3. To ten sam co go uorcyk uratowała od czarnej smoły w Czarnym Dunajcu? 2016-06-28 18:52 4. Ale szopka. Nie wiadomo czy się śmiać, czy płakać. Minęło prawie dwa lata i poza słowami na wyrost, oraz przestrzelonymi obietnicami żadnych zmian w Nowym Targu nie widać. Można natomiast zauważyć stagnację i regres. Stołeczki, układziki, kupczenie i interesiki. Nawet zręczny przewodniczący nie mógł wczoraj odnaleźć czegoś sensownego w działaniach obecnych władz, w wyniku czego jąkał się, stękał, mylił liczby, fakty i nie mógł się odnaleźć w tym zakłamaniu. Sami radni natomiast zamiast argumentów wybrali pudełko wazeliny i klakierstwa. Ohydne. Właśnie dorównali bohaterom Barei. Zarobione one są. Zarobione po same pachy. 2016-06-28 18:32 5. @ młody żołnierz - naucz się czytać ze zrozumieniem i nie dorabiaj nikomu gęby , to co piszesz jest oczywiste .Chyba sobie mnie z kimś innym pomyliłeś - masoneria to nie narodowość , to wybrańcy pod szatami bezpańskimi . Świat dzieli się na rządzących i ubezwłasnowolnionych - na bacę i barany - Anglicy uciekają z zagrody .Na szczęście nigdy nie byłem częścią grupy do zagospodarowania i obrobienia - w zagrodzie . Każdy ma wybór i na szczęście jeszcze może z tego korzystać . Anglicy skorzystali . Wali się na pysk świat pod dyktandem masonerii , Anglia to nie loża masońska , to tylko państwo również ze zwykłymi ludźmi , jak się okazuje ci ludzie mają więcej do powiedzenia niż sam baca- @ żołnierz . 2016-06-28 18:28 6. od setek lat z dziada pradziada przekazywana historia mowila ze to sa cygany .od kiedy stali sie romami? za pare lat bedziecie pisac ze pedal to mama , na rozum zescie poupadali 2016-06-28 18:10 7. był pijany, a co z plemnikami? 2016-06-28 17:40 8. 27 groszy mogli sobie darowac. 2016-06-28 17:15 9. Nie żałuj że tu mieszkasz bo jest pięknie. Żałuj tylko że tak nieudolne władze mamy - zero zrozumienia dla ludzi i ich potrzeb - rób wszystko by to zmienić a będzie lepiej - banda leniwych darmozjadów! 2016-06-28 17:10 10. pracuję w środowisku romskim 6 lat i proszę mi wierzyć, te pieniądze będą wyrzucone w błoto.... wielokrotnie czyniłem darowizny dla Romów - dewastowali i niszczyli wszystko co dostali, dla przykładu, nowy wózek dla dziecka ofiarowany w sierpniu, w październiku nie nadawał się do niczego: zdemontowane koła, brudny, pogięty- żal było patrzeć bo mógł się przydać polskiej rodzinie. Do pracy się nie targną, przedstawiłem na osiedlu ok 18 ofert pracy- nikt się nie pofatygował nawet skontaktować się z pracodawcą. Nie chcę uogólniać , bo są też porządne rodziny, gdzie członkowie rodziny pracują i nie korzystają ze wsparci OPS-ów, ale Ci nie proszą o remont domu....
2016-06-27 12:02 1. Bardzo dobrze powiedziane"majtki",taki występ to do klubu nocnego, a nie na jubileusz na który przyszli z rodzinami z dziećmi by odpocząć. Jak chcieli panowie pooglądać sobie sztuczną nagą panie to mogli pojechać do klubu a nie wystawiać na rynku i psuć ludziom humory!!ŻAl!!! 2016-06-27 06:54 2. Biletowany koncert z bonusem w postaci toitoiow. Ci co przyszli posłuchać za free w krzakach dookoła pozostawili qpy i papierki po .. Czy miasto nie moze ustawić na przyszłość gratisowe toi toie i dla takich uczestników wydarzeń? Ciekawym kto to teraz wysprząta ten śmierdzący problem? 2016-06-26 20:37 3. No, nie wiem, czy nasza reprezentacja zasłużyła sobie na takie zachwyty nad tym remisem, który zresztą przewidziałam, cudem wygrali rzutami karnymi. A gdyby nie one? Powodzenia życzę Im dalej w rozgrywkach. Mecz był dobry, ale ile nerwów nas kosztował? A kibice są bezwzględni, widzę Ich miny po przegranym meczu, czyli po przegranej dogrywce. Tu radość pięknie uchwycona przez dobrego fotografa. 2016-06-26 16:27 4. Ogromny szacunek ,ludzie skromni zawsze pog odni ,profesjonalizm ,dobre serca -taka i muzyka i śpiew a na tym trzeba się znać 'gust i coś dla duszy ,tym razem warto było tam być 2016-06-26 16:03 5. Tak zgadza się Ci tak naprawdę zasłużeni dla tego miasta nigdy nie będą uhonorowani -siedzą skromnie w kąciku i nie liczą na splendor. 2016-06-26 15:44 6. Po co oni majtki w ogóle ubrali, tam były małe dzieci, wszystko było widać. Ludziska z władzy opamiętajcie się! Zgroza! Jak tak można. 2016-06-25 22:44 7. Piękne zdjęcia . Aż chce się tam być . 2016-06-25 18:09 8. ale gwiazdy. 2016-06-19 01:55 9. Podziekowania za tak wspanialy Koncert WYstep i za to co robicie . Zyczmy sobie aby nigdy u nas Gorali nie ustawala ta 'krzepa' spiewu i tanca oraz sila tradycji Podhala i Polski . Chyle czolo i Dziekuje . 2016-06-15 22:49 10. towrzystwo wzajemnej adoracji, wstyd w kółko te same twarze, zoroinisjatyw w tymmieście
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

Album TP

FILMY TP