Reklama

2010-12-25 16:36:55

Reklama

Czar motyla nocy

Reklama
Reklama

Są stworzone do miłości. Rodzą się. Kochają. I umierają. Niektóre w całym swym dorosłym życiu nawet nie jedzą.

Długie jesienno-zimowe wieczory Olgierd Pustówka spędza pochylony nad gablotami. Przez wielką lupę nad silną lampą patrzy na zebrane okazy, opisuje je, kataloguje. Typowa papierkowa robota, na którą brakuje czasu latem. Wtedy to, najlepiej w gorące czerwcowe noce, zabiera lampę, białe prześcieradło i rusza w Gorce. Tam w wypatrzonym miejscu rozkłada sprzęt, podłącza do generatora i czeka, aż przylecą. Motyle nocy – piękne i tajemnicze. Co go w nich tak bardzo zachwyca? – To po prosu pasja. Nie wiem, skąd się wzięła, ale widzę, że zawładnęła mną bez reszty.

Bo ćma jest piękna

Olgierd jest architektem wnętrz, od niedawna pracuje w nowotarskim urzędzie miejskim. Jednak gdy tylko opuszcza biuro, myśli o swoich motylach. Segment w jego domowej pracowni jest wypełniony poustawianymi ciasno gablotami. Wszystkie wykonał sam. Jak dotąd zmieścił w nich ponad 4 tys. okazów. Są tu kolorowe motyle dzienne, ale większość stanowią ćmy. Niektóre wielkie, włochate i od wieków budzące w ludziach trwogę, jak choćby zmierzchnica trupia główka. Niektórych nie znajdziesz w innych rejonach kraju.

Największą pasją architekta, konserwatora zabytków, a niegdyś także współwłaściciela agencji reklamowej, jeszcze do niedawna było myślistwo. Ale w 1999 roku poznał starszego pana, leśnika z Nowego Targu, Wiktora Staszla. Odwiedził go, obejrzał okazy kolekcjonowane przez 40 lat. – Wciągnęło mnie to kompletnie – mówi Pustówka.

Wiktor, starszy człowiek, nauczył Olgierda rzemiosła. Jak i gdzie łowić, w jaki sposób usypiać, jak preparować okazy. – Początkowo goniłem po łące z siatką jak oszalały – wspomina. – Łowiłem niemal wszystko, bo przecież nie miałem żadnych okazów. Każdy był wspaniały, interesujący. Jednak z każdym rokiem zbeiera się coraz mniej – za to ciekawsze okazy.

Szybko okazało się, że entomologia to nie tylko zbieranie okazów. Ważna jest znajomość każdego gatunku – z jaką rośliną jest związany, jakie temperatury lubi, jaki jest jego cykl rozwojowy. To jest potrzebne przy połowach, ale także przy opisie kolekcji. Bo liczy się nie tylko przyszpilony do listewki owad, ale także jego łacińska nazwa, miejsce złowienia, pora dnia, panująca wówczas pogoda, temperatura czy ciśnienie. Cztery tysiące takich opisów to dla specjalisty prawdziwa kopalnia wiedzy.

Olgierd pokochał ćmy. Motyli dziennych w Polsce jest zaledwie 140 gatunków, podczas gdy nocnych – 2,5 tysiąca. – I nie trzeba za nimi biegać. Po prostu ok. dziewiątej wieczorem rozkładasz biwak, włączasz agregat, zapalasz lampę i czekasz. A one po chwili przylatują do światła. I właściwie nikt jeszcze nie wytłumaczył tego zjawiska – dlaczego ćma leci do światła! Bywa i tak, że ja sam jestem cały nimi obsypany – siadają wszędzie, wpadają za koszulę czy do spodni. Wielu się wzdrygnie na samą myśl o tych włochatych stworzeniach. Ale przecież one nic złego nie zrobią. O pierwszej mogę już wracać do domu – opowiada.

Wypatrując motyle jajo


Najważniejsze, by zebrać tylko te okazy, które są niezbędne do kolekcji. Dlatego trzeba je oznaczyć, jeszcze zanim się je uśpi. – Jeśli nie jestem go pewien, zabieram okaz do fiolki i w domu sprawdzam w atlasach, z kim mam do czynienia. Jeśli okaże się, że to motyl chroniony lub już go mam, to następnego dnia jadę z powrotem w to samo miejsce, by go wypuścić. Bo przyrodę trzeba szanować.

Samo uśmiercanie okazów też musi przebiegać w sposób humanitarny – dzienne usypia się zastrzykiem z amoniaku, nocne zasypiają w słoiku ze specjalnym środkiem chemicznym.

Olgierd jeszcze jako dziecko oglądał pazia królowej, który był powszechnym okazem na nowotarskich łąkach. Potem motyl zniknął. Po blisko 40 latach postanowił zasiedlić go z powrotem. Często spotykał te okazy koło Cisowej Skałki w Gronkowie. Mogłoby się wydawać, że to nic prostszego, niż zebrać jajka i przejść cały cykl hodowlany w domu. Praktyka jest nieco bardziej skomplikowana, choćby dlatego, że wypatrzenie mikroskopijnego motylego jaja graniczyłoby z cudem. Ale na wszystko jest sposób. – Podglądałem samicę. W okresie lęgowym ona lata nisko, w ogóle nie jest płochliwa i co pewien czas na moment przysiada na listku jednej rośliny, składa jajko i podrywa się do lotu. Chodziłem więc za nią i zrywałem te liście. Kiedy miałem 30 jajeczek, zabrałem je do domu.

Tam w specjalnej klatce na balkonie z jajek wykluły się larwy, którym trzeba było dostarczyć dzikiego kopru, który jest ich przysmakiem. Potem „przyszły na świat” poczwarki, które jak na komendę przeobraziły się w imago – owada doskonałego. W naturalnych warunkach z tych 30 jajeczek do ostatniego stadium przeżyłoby nie więcej, niż 5 osobników. By wyrównać rachunki z naturą, Olgierd odwiózł pod Cisową Skałkę dziesięć motyli, pozostałe wypuścił pod skarpą nowotarskiego lotniska i na Borze. Ze dwie sztuki skończyły też „na szpilce” w gablocie. Hodowla okazała się skuteczna – później wielokrotnie znajdował pazia królowej na łąkach, gdzie go wypuścił.

Za to do Gronkowa sprowadził z Mazur proporzycę marzymłódkę – piękną ćmę, która tu nie lata, choć atlasy za obszar jej występowania podają całą Polskę. Z 20 larw, jakie przywiózł z wakacji, wylęgła się połowa – a ostatecznie 8 trafiło pod Cisową Skałkę. – Czekam do czerwca, żeby zobaczyć, czy się przyjęła. To ciekawy motyl, a czerwony kolor skrzydeł oznacza, że jest trujący. Żaden ptak go nie zaatakuje – emocjonuje się nowotarski entomolog.

Feromony odbierają rozum


Dużym sprytem trzeba się wykazać, by złapać barczatkę dębówkę, która występuje na torfowiskach. – Widziałem, że są w okolicy Czerwiennego – opowiada Olgierd. – Co ciekawe, to motyle nocne, które… latają w dzień. Mają aż 8 cm rozpiętości skrzydeł, ale praktycznie są nieuchwytne – latają szybko, zakosami – po prostu nie masz szans z siatką. Ale wyczytałem gdzieś, że jest na nie sposób – trzeba podstawić samicę. Kiedyś całkiem przypadkowo znalazłem jedną na ścianie schroniska na Starych Wierchach. Schowałem ją do pudełeczka i już następnego dnia byłem na miejscu. Ułożyłem ją pod drzewem i po godzinie zleciały się samce z całego torfowiska. Było ich co najmniej 50! Siadały jak ogłupiałe na pudełku, na mnie. Przyciągały je feromony wysyłane przez samicę. Kompletnie straciły głowę – najważniejsze było dla nich zapłodnienie wydzielającego zapachy pudełeczka. Widać, co się dzieje z facetem pod wpływem kobiecych wdzięków. Wyłącza mu się myślenie! Taka jest natura – dodaje ze śmiechem.

Zdarza się i tak, że rzadki okaz sam przyleci. – Często nocami łowiłem w ogrodzie koło domu. Po 6 latach nagle zobaczyłem, jak na prześcieradle siada triphaena fimbria. Nigdy wcześniej jej tu nie było! Za dwie godziny przeżyłem istny nalot – usiadła ich ze setka! Jeden, jedyny raz. Później nigdy już ich nie zobaczyłem – wspomina.

Prawdopodobnie niespodziewane pojawienie się okazu było związane z ich przelotem. Wiele gatunków, jak np. rodzina zawisakowatych, do których należy zmierzchnica trupia główka, przylatuje do Polski z rejonu basenu Morza Śródziemnego – także z Północnej Afryki. Przylatują tu, składają jaja, z których wiosną wykluwa się jedno pokolenie, a jesienią drugie. I właśnie ono wraca dokładnie śladem swych dziadków, których nigdy nie widziały, tą samą trasą z powrotem do Afryki. Podobny cykl przechodzi także dzienny motyl Rusałka admirał. Jak to się dzieje – to kolejna tajemnica natury.

Polowanie z siatką zamiast sztucera

Olgierd może długo opowiadać o swych nocnych łowach. Sporządzane teraz mozolnie opisy pozwolą mu może kiedyś napisać książkę o motylach Gorców. Bo te gatunki fascynują go najbardziej. Choć ma w swej kolekcji kilka okazów przywiezionych z wojaży po USA czy Grecji, to jednak największym sentymentem darzy rodzime ćmy. I czasem na prawdziwym polowaniu śmieją się z niego myśliwi, że zamiast wypatrywać kozła, podrywa się na widok każdego motyla, unoszącego się nagle nad rośliną. Więc coraz częściej zamiast sztucera bierze entomologiczną siatkę i rusza na motyle łowy.

Józef Figura
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
kasia 2010-12-27 14:34:36
no bo to kolekcjoner tylko co innego go \"dopala\"
Niecierpek 2010-12-27 13:34:51
Faktycznie mój błąd. Sprawdziłem i tylko 3 gatunki paziowatych są objęte ochroną. Ale pomimo to mam te same wrażenie, że kolekcjoner bardziej pała miłością do swej kolekcji niż do przyrody. Aby w tej miłości zachowac kompromis wystarczyłoby gdyby miał po jednym egzemplarzu danego gatunku. Dobrze mieć pasje, ale pasja polegająca na zabijaniu jakichkolwiek organizmów musi budzić kontrowersje, zwłaszcza w otoczce \"miłości\" do przyrody. Jestem w stanie zrozumieć pasję myślistwa i wędkarstwa, ale tylko wtedy gdy idzie w parze z potrzebą zaspokojenia potrzeb zdobywania żywności. Samo zabijanie dla trofeów budzi mój sprzeciw.
Erebia 2010-12-27 08:22:01
Aż żal patrzeć na te rzędy zabitych Argius convolvuli (zawisaków powojowców) - nie wystarczyło zabić jednego??? Faktycznie, dziwny wyraz miłości do motyli nocnych. I te piękne wstęgówki! Po kilka egzemplarzy tego samego gatunku! I gdzie tu konsekwencja: \"Jeśli okaże się, że to motyl chroniony lub już go mam, to następnego dnia jadę z powrotem w to samo miejsce, by go wypuścić. Bo przyrodę trzeba szanować.\" Egzemplarze nie zlatane, więc nie \"powypadkowe\".

Do Niecierpka: paź królowej nie jest, niestety objęty ochroną, ale na wspomnianej fotografii jest chyba Papilio alexanor (paź złocisty) - w Polsce nie występuje. Podobny do chronionego u nas pazia żeglarza.
Panie Olgierdzie, Tyria jacobaeae (proporzyca marzymłódka) jest na Podhalu od dawien dawna; sam znam kilka stanowisk koło Zakopanego.
kasia 2010-12-26 02:58:16
jak widać sa dwie prawdy : ta oficjalna ( o ochronie) i ta z drugiego obiegu...pan kolekcjoner musi jak widac czesto wyłapywać te pod ochroną, skoro beda znawcą ( tzn wie co łapie) , zapomniał o prawie :-)
Niecierpek 2010-12-25 21:56:32
\"Jeśli okaże się, że to motyl chroniony lub już go mam, to następnego dnia jadę z powrotem w to samo miejsce, by go wypuścić. Bo przyrodę trzeba szanować.\"
Ciekawe... na drugim zdjęciu od dołu w centalnej części ten żółty motyl to paź królowej objęty ścisłą ochroną prawną...
kasia 2010-12-25 17:09:20
ja akurat za ćmami nie przepadam, jak sie tłuką w nocy po mieszkaniu ALE nadziewanie zwłok na szpilkę to już przegiecie...Dziwna ta milosc :-(
  • PRACA | dam
    Zatrudnię od zaraz KUCHARKĘ, POMOC KUCHENNĄ, KELNERKĘ I KIEROWCĘ.
    Tel.: 513017222
    E-mail: kasiaustupska@gazeta.pl
  • PRACA | dam
    Poszukuje pracownika znającego się na pracy do zakładu kuśnierskiego
    Tel.: 601504522
  • PRACA | dam
    Firma Skicontrol S.K.A. w Białce Tatrzańskiej zatrudni Doradcę Techniczno-Handlowego. Wymagana znajomość branży IT, kreatywność, prawo jazdy kat.B oraz znajomość języka angielskiego. CV prosimy przesyłać na adres: praca@skicontrol.pl
  • PRACA | dam
    HOTEL "TATRY" na Polanie Zgorzelisko (przy górnej stacji wyciągu Małe Ciche) zatrudni na umowę o pracę RECEPCJONISTKĘ / RECEPCJONISTĘ, z możliwością zakwaterowania. Zainteresowanych prosimy o przesłanie CV na adres: bozena.zagata@polskietatry.pl. Kontakt tel. 18 20 63730 w. 21 lub 506 129 438.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ OSOBĘ DO OBSŁUGI TELEFONU, KELNERA, PIZZERA ORAZ KUCHARZA - atrakcyjne wynagrodzenie - RÓWNIA RESTO BAR -
    Tel.: 504 197 315.
  • PRACA | dam
    Restauracja w Zakopanem zatrudni osoby na stanowiska: KELNER, POMOC KELNERA, KUCHARZ. Wymagania: kultura osobista, solidność, punktualność, dobra organizacja własnej pracy. Znajomość języka angielskiego będzie dodatkowym atutem. Oferujemy pracę na pełny etat, w miłej atmosferze i elastycznych godzinach.
    Tel.: 602307304
    E-mail: info@restauracjazakopianska.pl
  • PRACA | dam
    GRUPA KAPITAŁOWA PKL S.A. zatrudni REFERENTA DS. ADMINISTRACYJNYCH, Miejsce pracy: Zakopane. Osoba będzie odpowiedzialna m.in. za: Administracyjną obsługę biura, Prowadzenie rejestru korespondencji, Przygotowywanie pism, prezentacji, zestawień, Obsługa w zakresie załatwiania spraw w Urzędach, Współpraca przy wyborze ofert, Opracowywanie i wdrażanie ofert handlowych i marketingowych, Koordynowanie działań operacyjnych w restauracjach i hotelach należących do Grupy Kapitałowej; Wymagania: Wykształcenie co najmniej średnie; Mile widziane doświadczenie w pracy na podobnym stanowisku, Biegłej znajomość pakietu MS Office (w szczególności Ms Excel), Samodzielność i otwartość w działaniu, Proaktywne podejście do powierzanych zadań. Oferujemy umowę o pracę. Szczegóły na stronie www.pkl.pl w zakładce Kariera. Aplikacje proszę przesyłać na adres: kadry@pkl.pl do 23.01.2017 r.
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ PRACOWNIKA NA STOISKO ZE SŁODYCZAMI I NA STOISKO Z MASKOTKAMI - ZAKOPANE -
    Tel.: 602 104 204.
  • PRACA | dam
    Lokal w Zakopanem przy Krupówkach poszukuje do pracy BARMANKI lub BARMANA. CV prosimy wysyłać na adres zakopane.pracacafe@gmail.com
    Tel.: 604566980
    E-mail: zakopane.pracacafe@gmail.com
  • PRACA | dam
    Restauracja w Bukowinie Tatrzańskiej szuka KELNERKI, POMOC KUCHENNĄ i DO MYCIA NACZYŃ. Mile widziane doświadczenie. Praca ze świadczeniami.
    Tel.: 609 683 058, 18 20 78 169
    E-mail: willa@podmiedza.pl
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI OD ZARAZ POMOC KELNERSKĄ I KELNERKĘ. 601 533 566
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI OD ZARAZ POMOC KUCHENNĄ I OSOBĘ NA ZMYWAK. 601 533 566
  • PRACA | dam
    PINEA MONTI MARKETING POSZUKUJE WEBDEVELOPERA. Wymagana znajomość PHP/CSS/JS, doświadczenie z Wordpress i budową systemów CMS. Prosimy o CV na info@pineamonti.pl
  • PRACA | dam
    POLSKIE KOLEJE LINOWE S.A. zatrudnią osobę na stanowisko KASJER. OSOBA BĘDZIE ODPOWIEDZIALNA M.IN. ZA: profesjonalna i kompleksowa obsługa naszych klientów, udzielanie pełnych informacji klientom na temat oferowanych usług, zapewnienie bezpieczeństwa powierzonych środków finansowych, rozliczanie powierzonej gotówki i dokumentów. WYMAGANIA: doświadczenia w obsłudze klienta lub sprzedaży, dobrej znajomość j. angielskiego, umiejętności obsługi kasy fiskalnej, uczciwości, skrupulatności, dokładności; wysokiej kultury osobistej. Oferujemy umowę o pracę. Aplikacje proszę przesyłać na adres: kadry@pkl.pl do 31.01.2017 r.
  • PRACA | dam
    FIRMA JERONIMO MARTINS POLSKA S.A. WŁAŚCICIEL SKLEPÓW BIEDRONKA, POSZUKUJE OSÓB NA STANOWISKO: KASJER-SPRZEDAWCA W ZAKOPANEM.
    Tel.: 668 333 831
  • PRACA | dam
    HOTEL W ZAKOPANEM ZATRUDNI RECEPCJONISTKĘ. Wynagrodzenie 14zł netto /1h 601 310 387
  • PRACA | dam
    Kulturalną osobę do sprzedaży Nalewek w Białym Dunajcu zatrudnię, 691166005 bafia@interia.pl
    Tel.: 691166005
    E-mail: bafia@interia.pl
  • PRACA | dam
    SZUKAMY SPRZEDAWCÓW DO SKLEPU. Umowa o pracę. Kontakt: 605147470 lub zakopane.mw@gmail.com
  • PRACA | dam
    Praca na stanowisku: RECEPCJONISTA oraz KELNER/BARMAN - Bukowina T. Możliwość zakwaterowania.
    Tel.: 605 229 259
  • PRACA | dam
    Pensjonat w Zakopanem zatrudni RECEPCJONISTKĘ. Praca bez zmian nocnych.
    Tel.: 694667788
  • PRACA | dam
    Aparthotel w centrum Zakopanego zatrudni Recepcjonistów. Praca w przyjaznej atmosferze w systemie zmianowym. CV wraz ze zdjęciem proszę przesyłać na adres: biuro@giewontzakopane.pl
    Tel.: 660523523
  • PRACA | dam
    Kelnerkę i pomoc kuchenną poszukuje pensjonat w Kościelisku, praca co drugi dzień, atrakcyjne wynagrodzenie.
    Tel.: Tel. 18 207 03 47 Tel. 722 061 389
    E-mail: kim@onet.pl
  • PRACA | dam
    Pomoc domowa w godz. 7-15 lub całodobowo. Możliwe zapewnienie noclegu. Wymagane aktywne prawo jazdy. Praca na min. rok lub dłużej. Szaflary
    Tel.: 608-570-500
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    APARTAMENT 1-pokojowy 34 m2 Kościelisko Chotarz Bór 1 kominek internet 1200 PLN + media od 01 marca 2017, 602 178 539
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ATRAKCYJNA NIERUCHOMOŚĆ W BUKOWINIE TATRZAŃSKIEJ, PRZY DRODZE GŁÓWNEJ (UL. DŁUGA). POD DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZĄ. 607 434 775
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
2017-01-20 12:15 Pierwsi kibice już w Zakopanem. Do Pucharu coraz bliżej 2017-01-20 11:29 Rozdajemy bilety czytelnikom 2017-01-20 09:53 Od tygodnia narciarze szusują na najstarszym rabczańskim stoku. 2017-01-20 08:09 4 lutego - 9. Bieg Podhalański. Atrakcje dla każdego 2 2017-01-19 21:36 Smog znowu groźny, a mogło być tak pięknie 7 2017-01-19 21:05 Nowy hotel otwarty, są już pierwsi goście (galeria zdjęć) 2017-01-19 20:26 Rusza Zimowa Triada 2017-01-19 20:01 Młodzi Afgańczycy przekazani Słowakom 2017-01-19 19:41 „Godny Cas” w MOK 2017-01-19 19:34 Najlepsi na parkiecie 2017-01-19 18:46 Chodniki zasypane śniegiem 5 2017-01-19 16:47 Śmierć na stoku 2017-01-19 15:48 Góralka Kubanka - wszyscy mówili, że zwariowałam 4 2017-01-19 15:38 Zbójnicki i kolędy na Śląsku 2017-01-19 13:45 Dymy nad Słodyczkami. Wypalają kornika 4 2017-01-19 12:24 Zima w Mieście 2017. Atrakcje dla każdego 2017-01-19 12:20 Najwyższe odznaczenie dla autora Raportu Taterników 2017-01-19 11:01 Giewont w sercu miasta 12 2017-01-19 09:07 Miasto idzie w geotermię 5 2017-01-19 07:59 Nowe miejsca pracy w Hotelu Bania 2017-01-19 07:10 Trzymamy kciuki za polskich skoczków. Na co ksiądz z Poronina wyda setki tysięcy? 2017-01-19 07:00 Górale ze Sromowiec grają w hokeja 2017-01-18 22:30 Chicago hitem w Kraków Airport 1 2017-01-18 19:45 Strażacy na nartach 2017-01-18 19:37 Chcecie poczuć się jak skoczek na Wielkiej Krokwi. Trzy, dwa jeden... (wideo) 1 2017-01-18 18:46 Góralski mikrokosmos 2017-01-18 17:59 Zakopane z tamtych lat 1 2017-01-18 14:49 Potrącenie w Murzasichlu 1 2017-01-18 14:29 Przesłuchują trzech młodych Afgańczyków. Nowe informacje 10 2017-01-18 14:16 Snowpark Goobaya z najwyższą skocznią w Polsce!
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2017-01-20 12:12 1. Po sprywatyzowaniu KOD-u przez Mateusza ,zmienił nazwę na KOK.Broni się przed oderwaniem od takiego fajnego korytka. 2017-01-20 12:04 2. Niestety z plakatów, banerów i filmiku zniknął patron biegu Jan Paweł II. Dawniej impreza nazywała się Bieg Podhalański imieniem Jana Pawła II. Przykre bo wielu ludzi pielgrzymowali na nartach. Ważniejsza rzeźba w lodzie niż patron. Brawo pani JIS!!! 2017-01-20 11:55 3. Amerykańsy "KODomici" zmieniają swoje zdjęcia profilowe na FB, na zdjęcie Obamy z małżonką . Dzisiaj Wielki dzień ;) 2017-01-20 11:28 4. Tylko w tej części miasta gdzie jeżdżą konie, chodniki są pięknie odśnieżone. Aż miło się idzie. Przy oczku kasza z soli i śniegu po kolana, a pod spodem lód. Tam nie jeden lądował do góry nogami... Mnie też się udało orła wywinąć ... :) 2017-01-20 10:11 5. Sojusze miały nam przynieść korzyści. Tania ropa z Iraku, katar z gazem z Kataru. A tu paliwa mamy ze wschodu, a podatki i ceny z zachodu. Jeszcze nam trzeba wojski od Legnicy do Świdnicy hamerykańskich i ten nieszczęsny konkordat. Mickiewicz się kłania "Dziady". Pole do popisu dla ministra od zdrowia, póki co tam "się robi", się robi, się robi, a kiedy Pani Premier będzie sukces? 2017-01-20 10:05 6. Dockali my casów ze ani cetyny w swoim lesie spokojnie niespolis. 2017-01-20 09:57 7. Jak można w takim smogu organizować zawody . 2017-01-20 09:53 8. W końcu ktoś musi spalić te zalegające hałdy śmieciowego węgla, które to rząd kupił od kopalń w zeszłym roku. Tyle nas kosztuje spokój dla rządu. Więc w czym problem? Francuzi parą również olejem opałowym, ale jak to mówią jest to marginalna sprawa dla budżetu domowego. 2017-01-20 09:20 9. Napewno lepszy projekt niź galeria . 2017-01-20 09:06 10. Smog w Polsce mamy od 16 listopada 2015 roku,to wtedy B.Szydło zaczeła rządy PiS.Wcześniej jak wszyscy widzieli i słyszeli ten problem był na mniejszą skalę.
2017-01-19 18:37 1. Czy PKL płaci TPN za pilnowanie ruchu narciarskiego. PKL powinien wynająć sobie swoich porządkowych. 2017-01-16 16:45 2. do ski a jak straż reaguje to są najgorsi ze wszystkich, wystarczy spojrzeć jak się narciarze zachowują gdy są kontrolowani przez straż parku 2017-01-15 20:04 3. Autor tekstu raczej nigdy nie jeździł w rewelacyjnych warunkach skoro twierdzi ze dzisiaj na KW takie były...Trasy przygotowane przeciętnie,mnóstwo wystających kamieni,jazda poza trasą jedynie w granicach lasu,wyżej mnóstwo przewianego śniegu i wywiane obszary gdzie wystaje trawa...Ja rozumiem ze PKL robi wszystko zeby trasy wyglądały jak najlepiej ale pisanie o rewelacyjnych warunkach to lekka przesada! 2017-01-15 13:45 4. Super . Tylko dlaczego ci wszyscy "skitourowcy " chodzą pod prąd nartostrada i to czy jest czynna czy też nie, jest to bardzo niebezpieczne . Jest zakaz podchodzenia nartostradą . Sa wyznaczone specjalne szlaki dla tych "narciarzy" do podchodzenia . Dlaczego Straż parku nie reaguje ??? Pani Zofia powinna zwrocic na to uwage zamiast promowac na swoich zdjeciach takie zachowania. 2017-01-12 08:53 5. Całe szczęście że Pan policjant emeryt nie ubrał swojego ulubionego munduru na tą uroczystość. Jaja sobie robicie chyba! 2017-01-07 19:05 6. Moje gratulacje 2017-01-05 19:36 7. super że nasza szkoła jest po remoncie przepraszam że ja piszę w roku 2017 ale . no nie wiem... cieszę się że szkoła nasza jest po remoncie 2017-01-04 19:32 8. Choć mieszkam nad morzem zawsze bliskie sercu były i są góry z ukochanym Zakopanem na czele! To jest ten klimat, gdzie człowiek czuje "coś innego". Tu jest poczucie godności,poszanowania ,tradycji pokoleniowej i wspaniałej regionalnej kultury /wspaniałej kultury/ .Mam w" swoim zanadrzy"ogromny szacunek do dwóch nacji w Polsce. Pierwszą jest za pewne środowisko Podhala, a drugim to nacja śląska. I chyba się nie za bardzo mylę - bo proszę mi wskazać inną nację, która tak kultywuje swoją tradycję kulturową, gdzie można indziej" znaleźć " tak rozśpiewaną i roztańczoną społeczność?Tak jedni i drudzy zachowują swą tradycje, którą inni nie posiadają bądź się jej "wstydzą" .Oby to nigdy nie zanikło,oby młode pokolenia w dzisiejszych czasach tego się nie wstydziło i dalej kontynuowało.Wielki szacunek dla TYCH osób i ogromne podziękowania. 2017-01-04 18:50 9. Niech się roboty chyca a nie non stop ściema... porażka z nimi 2017-01-02 21:44 10. Ta kobieta jest super .byłam u niej w Sylwestra I nigdy jej nie zapomnę.Prawdziwa kobieta I matka
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

FILMY TP

Bojcorka

Album TP